Yore mag tiyo kod mtoka ma itiyogo e loso ringruok

Nitie yore mopogore opogore mag loso ringruok, kendo nyalo bedo ni neno kaka jomoko timo timbe mag del ka gitiyo gi nyamburko mag del e TV en nikech en gi teko maduong’. Ji mang’eny yiero ng’ado mtoka mondo gibed gi ringruok maber, kata kamano, ji mang’eny ok ong’eyo yore ma inyalo tiyogo mar tiyo kod mtoka mag del. Omiyo, we mondo wami ji duto obed gi ng’eyo matut kuom sayans.
1. Yier lewni ma nyalo keto ler
En gimaber ka irwako Sweats ma ok ng’ich sama idhi e mtoka ma nigi ng’ich, nikech lewni ma ng’ich ahinya nyalo geng’o ringruok kata kelo rem ma ng’ich.

2. Losruok e wi mtoka ma itiyogo e loso mtoka
Ka ng’ato oloko bor mar kombe nyaka kama piny ma piny nitie, tiende pod nyalo rito ng’injo matin mondo kik ibed kama ok oling’. Kinde mang’eny dwarore ni olok kaka obet piny. Kaluwore gi bor mar ng’at ma oting’o, luwore gi kido mag ng’ato. Ka idwaro timo timbe mag del sama ineno e TV sama idhi e mtoka, kata ka inyalo winjo rem e kor kod ng’ol e kor, ber ka iting’o ng’ol mari matin. Kuom adier, kar ng’adono nyalo medo kwan mar gik ma ng’ato timo kendo konyo ahinya mondo ng’ato oket ng’ute maber.
Ji mang’eny nigi geno ni pedal nyalo bedo gi mtoka ma ng’ato nyalo ng’iewo pile, to ka ng’at ma ng’iewo gik moko ng’iewo gik moko, bende inyalo ng’iewo pedal ma ng’ich e duka mar duka mar gik ma itiyogo e tuke mag ng’iewo gik moko mondo iloke. Kaachiel gi mago, ka nitie gimoro ma oket maber e kuonde ma ng’ato nyalo ng’adoe, biro bedo mayom mondo odhi.

3. Bed gi ng’eyo mowinjore
Ka wawuoyo kuom gik moko duto, e chal maber, ma ok okalo nyadi 3 nyaka 5 e juma, kendo kinde ka kinde kuom dakika madirom 15 nyaka 20. Kapok idhi e pedal, ber ka itero dakika moko matin mondo iting’ lweteni, e ng’ut, e wi ng’ut, kata ka iting’o ng’utni kod ng’utni; Bang’ wuotho, kik wil ni itim gik moko ma nyalo miyo ibed gi ng’iyo. Kata obedo ni inyalo neno TV kata somo gaset mag loso ringruok ka idhi e wigi, ok inyal donjo e wigi ka ok ipar. Ka idwaro ni ibed gi ringruok maber, nyaka ichul nengo. Gima ber moloyo en ng’ado ng’ut ng’ato kod ng’ich duto e ringreni. E kindeni, ibiro winjo ka in gi ng’eyo mar yudo gik moko, mana kaka ka ng’ato oselal mapoya e del.

4. Puonj mar pesa
E kindeno bende, dwarore ni ichak keto chenro mar timo gik ma nyalo miyo ibed gi teko mar timo gik moko. Achiel kuom yore mag kwano gik ma itimo ma owinjore en golo higni ma itiyogo gi higni 220 mondo ikwan kaka adundo mari ng’ich ahinya. Ka ne in gi higni 22 e higa ni, ng’wech mar chunyi ma malo ne dhi bedo higni madirom 200. Gima duong’ ma ng’wech mar adundo ng’eny ahinya nyaka 0.7, ma en giko matin mar ng’wech mari; Ka itiyo gi 0.85, ma en giko ma malo mar ng’iyo gik ma itimo. Ka itimo timbe mag del, ber ka ibedo gi ng’injo e kind gik ma malo kod ma piny.

5. Ket glav
Gik ma itimo e ot, mana kaka gik mamoko ma itimo e tuke, kinde moko nyalo kelo pek kod sunga ne ringruok. Magi gin yore machuok ma inyalo tigodo e geng’o lit. Okidwar mako lweteni matek ahinya, ka ok kamano, ginyalo ng’injo mayot. Mondo orit lweti, inyalo nyiewo glav mar tuke mag ng’wech kata tiyo kod gimoro ma inyalo mako e wi glav.